İçindekiler 7
Radyatör kapağını açıp içeride kırmızı sıvı görünce "kırmızı antifriz alayım" demek, en yaygın soğutma sistemi hatasına giden ilk adımdır. Çünkü antifriz renkleri bir standart değil, üreticinin seçtiği bir boyadır. Bir markanın kırmızısı OAT, başka bir markanın kırmızısı silikatlı hibrit olabilir. Bu yazıda renklerin arkasındaki katkı teknolojilerini, VW'nin dünya standardı haline gelen G kodlarını ve karıştırma risklerini anlatıyoruz.
Antifriz ne yapar? (Donmayı önlemekten fazlası)#
Antifriz (soğutma sıvısı) üç görevi birlikte yapar: donma noktasını düşürür (etilen glikol), kaynama noktasını yükseltir (basınçlı sistemde 125–130 °C) ve korozyonu önler. Asıl fark bu üçüncü görevi yapan inhibitör paketindedir. Modern motorlarda alüminyum blok, magnezyum kapak, kauçuk hortum, plastik radyatör tankı ve su pompası keçesi aynı sıvıya temas eder; inhibitör paketi bu malzemelerin her birine göre tasarlanır.
Katkı teknolojileri ve tipik renkler#
| Teknoloji | Tipik renk | VW kodu | Ömür | Kullanım |
|---|---|---|---|---|
| IAT (inorganik: silikat, fosfat, nitrit) | Mavi, yeşil | G11 | 2–3 yıl | 1996 öncesi araçlar, bazı Japon/Kore (yeşil) |
| OAT (organik asit) | Kırmızı, turuncu, mor | G12, G12+ | 5 yıl | 1996–2008 VW, GM Dex-Cool, Renault Type D, Ford, PSA |
| HOAT (hibrit: OAT + silikat/nitrit) | Sarı, turuncu, mavi | — | 5 yıl | Ford, Chrysler, Mercedes (mavi 325.0), BMW (mavi N600 69.0) |
| Si-OAT (silikatlı OAT, lobrid) | Pembe, mor, kırmızı | G12++, G13, G12evo | 5+ yıl | 2008+ VW grubu, Mercedes 325.5/325.6, Porsche |
| P-OAT (fosfatlı OAT) | Mavi, pembe, yeşil | — | 5–10 yıl | Toyota (pembe SLLC), Honda (mavi), Hyundai/Kia, Nissan |
VW G kodlarının anlamı (Türkiye'de en yaygın referans)#
- G11 (TL 774-C): Mavi/yeşil, silikatlı. Eski araçlar. Bkz. mavi antifriz.
- G12 (TL 774-D): Kırmızı, saf OAT. Silikatsız; G11 ile karışmaz. Artık üretilmiyor, yerine G12+.
- G12+ (TL 774-F): Kırmızı/mor, OAT. G11 ve G12 ile karışabilir. Bkz. kırmızı antifriz.
- G12++ (TL 774-G): Mor/pembe, Si-OAT. 2008+ VW.
- G13 (TL 774-J): Mor/pembe, gliserin bazlı Si-OAT. 2012+ VW, çevreci formül.
- G12evo (TL 774-L): Mor, G13'ün halefi (2018+), tüm G12++ / G13 araçlarla uyumlu. Bkz. pembe antifriz.
Karıştırma: Ne olur?#
- IAT + OAT: Silikatlar organik asitlerle çökelti ve jel oluşturabilir. Kalorifer radyatörü ve ince petekler tıkanır; su pompası keçesi aşınır.
- OAT + Si-OAT: Genellikle uyumlu; ancak Si-OAT'ın alüminyum koruması azalır. Tam değişimde doğru tipe dönün.
- Aynı teknoloji, farklı marka: Uyumludur; OEM onayı aynıysa risk yoktur.
- Su ekleme: Acil durumda saf su eklenebilir; ancak donma ve korozyon koruması düşer, ilk fırsatta oran düzeltilmelidir.
Doğru karışım oranı#
| Antifriz : Su | Donma noktası | Not |
|---|---|---|
| 33 : 67 | -18 °C | Ilıman iklim minimumu; korozyon koruması sınırda |
| 50 : 50 | -37 °C | Önerilen: en iyi denge |
| 60 : 40 | -52 °C | Çok soğuk iklim; ısı transferi bir miktar düşer |
| 70 : 30 ve üstü | -55 °C sonra yükselir | Kullanmayın: saf glikol -13 °C'de donar, ısı iletimi kötüleşir |
Suyun kalitesi önemlidir: deiyonize/saf su kullanın. Şebeke suyu kireç ve klorür içerir; kireç radyatörde, klorür alüminyumda korozyon yapar. Kullanıma hazır (ready-mix, -37 °C) ürünler bu sorunu ortadan kaldırır.
Teknoloji değiştirirken sistem yıkama#
- Motor soğukken eski sıvıyı radyatör ve motor bloğu tapasından boşaltın.
- Radyatör temizleyici katkısıyla saf su doldurun, kaloriferi açık konumda motoru termostat açılana kadar çalıştırın (15–20 dk).
- Boşaltın; çıkan su berraklaşana kadar saf suyla 1–2 kez daha tekrarlayın.
- Yeni antifrizi doğru oranda doldurun, sistemi havasını alarak (yüksek noktadaki hava tahliye vidası veya kapak açık ısıtma) tamamlayın.
Sorun belirtileri#
- Kahverengi, çamurlu sıvı: Korozyon veya karışım reaksiyonu → yıkama ve değişim.
- Yağlı film, köpük: Yağ soğutucu contası veya silindir kapak contası → servis (bkz. yağ eksiltme nedenleri).
- Sık su ekleme, leke yok: Genleşme kabı kapağı veya iç kaçak.
- Kalorifer soğuk üflüyor: Hava kalmış, düşük seviye veya tıkanmış kalorifer radyatörü.
Tüm seçenekler için antifriz & soğutma sistemi kategorisine, kış hazırlığı için kış öncesi kontrol listesine bakabilirsiniz.